Problemen met de schouder na behandelingen voor borstkanker

door

Problemen met de schouder na behandelingen voor borstkanker

Een pijnlijke schouder, pijn in je bovenarm, niet op je schouder kunnen liggen, problemen met reiken? Dat kan een gevolg zijn van de behandelingen die je het ondergaan. Er is iets aan te doen.

De schouder bestaat uit 3, eigenlijk 4 gewrichten: schouderblad - bovenarm, schouderblad - sleutelbeen, sleutelbeen - borstbeen en schouderblad - ribben (op de rug). Daaromheen is een heel systeem van spieren en bindweefsel georganiseerd, dat zorgt voor gerichte en vloeiende bewegingen van de schouder. Al met al een complex geheel dat heel sterk is, maar ook gevoelig  voor verstoringen.

Hoe komt het? Behandelingen voor borstkanker, met name operatie en bestraling, veranderen iets aan de uitlijning van de hele schoudergordel. De problemen die dan kunnen ontstaan met bewegen lijken erg op schouderklachten die we bij andere aandoeningen zien. Hoewel er veel onderzoeken naar zijn gedaan,  is het niet helemaal duidelijk waarom deze klachten juist bij mensen met borstkanker ontstaan. Aan de ene kant spelen ontstekingsachtige processen in het bestraalde weefsel een rol. Aan de andere kant is de mate waarin iemand zich beperkt voelt een belangrijke factor voor het aanhouden van de klachten

Hoe vaak komt het voor? Gelukkig krijgt niet iedereen er last van: de verschillende onderzoeken geven verschillende percentages, variƫrend van klachten bij 20% tot 32% van de patiƫnten 1 jaar na de behandelingen voor kanker. Bij onderzoek op 5 jaar na de behandelingen bleken deze percentages fors lager te zijn. Wanneer er wel klachten optreden, kan je daar behoorlijk last van hebben met verstrekkende gevolgen voor bijvoorbeeld werkhervatting en kwaliteit van leven.

Wat kat je er aan doen? Fysiotherapie gedurende de periode van behandelingen voor kanker, vermindert de kans op schouderproblemen in een later stadium. Onderzoeken laten zien dat vooral de kracht van de schouderspieren dan groter is. Tijdens bestraling is het belangrijk om de beweeglijkheid van de schouder goed te houden met (rek)oefeningen.

Oefeningen  voor de schouder direct na de operatie  (dag 1-3) geven weliswaar een betere beweeglijkheid, maar veroorzaken ook meer wonddrainage waardoor de drain langer moet blijven zitten. De aanbeveling is daarom om een week te wachten en dan met schouderoefeningen te starten.

Treden de klachten van de schouder en arm op nadat de behandelingen tegen kanker afgerond zijn, dan kan de fysiotherapeut je helpen om de beweeglijkheid weer terug te krijgen met een gericht trainingsprogramma. Ook met bepaalde vormen van massage (myo-fasciale release) kan de fysiotherapeut er voor zorgen dat de schouder soepel blijft of wordt. Dat is vooral nuttig als de operatie en bestralingen al wat langer geleden zijn. Deze massage moet altijd gecombineerd worden met bewegingsoefeningen. Het is belangrijk dat je goed snapt waar de klachten vandaan komen en wat je er zelf thuis of in je werk aan kan doen. De fysiotherapeut kan je daar over informeren

Tot slot: Ook al zijn de behandelingen langer geleden, dan kunnen er nog steeds klachten van de schouder en arm ontstaan of bestaan. Hoe eerder daar iets aan gedaan wordt, hoe beter de uitkomst zal zijn. Wacht daarom niet als je klachten krijgt, maar neem zo snel mogelijk contact op. In eerste instantie altijd met je arts.

Ga terug